اما ذات الجنب خالص ، هرگاه سبب آن خون باشد ، علامتش تب دائمى است و دردى ، از عالم اينكه گويا چيزى در عضو مىخلد و تنگى نفس و سرفه شديد با درد و نفس زدن شديد پى هم و سرخى رنگ و رخسار و پرى رگ‌ها و جستن رگ‌هاى جهنده و اكثر اين است كه تشنگى و خشكى دهان و خشونت زبان و بىخوابى و هذيان نيز مىباشد و اقواى علامات در دمويت مادهء ذات الجنب اين است كه ؛ آنچه به سرفه دفع مىشود و اطبّا آن را نفث مىگويند ؛ مخلوط به خون مىباشد . علاج ؛ فصد باسليق از جانب مخالف وجع بكند و اگر قوى باشد ، خون به قدرى كه تغيير رنگ بكند بگيرند و الا كمتر بگيرند . و فصد بايد كه در ابتداء مرض به عمل آيد ؛ زيرا كه در ابتداى فصد [ ابتداى مرض ] ، انتظار نضج ماده ضرور نيست ؛ لهذا فصد در ابتداى مرض مىتوان كرد . و صاحب خلاصة التّجارب مىگويد كه من فصد را در روز دوم انفع از ساير ايام دانسته‌ام و در روز سوم و چهارم بدين منوال بود و اگر از روز اول تا چهارم فصد به عمل آمده باشد ، در روز پنجم مسهل بايد داد و الا در روز پنجم فصد بايد كرد و در روز ششم مسهل بايد داد و اگر در روز پنجم نيز به عمل نيامده باشد ، البته فصد از روز هفتم نبايد بگذرد و اگر فصد از روز هفتم بگذرد ، ديگر فصد از جانب مخالف نبايد به عمل آيد بلكه از جانب وجع بايد كرد ؛ هرچند اطبّا بعد از روز چهارم را از جانب وجع فرموده‌اند ؛ نهايت حقير تا روز هفتم ، هرگاه ماده دموى باشد از جانب مخالف فصد كرده‌ام و بسيار نافع يافته‌ام . و هرگاه فصد از جانب مخالف قبل از روز هفتم به عمل آيد ، فصد باسليق ديگر از جانب وجع در روز هفتم به عمل آورند و اگر در روز هفتم به عمل